ގްލޯބް ވަލްވްސް، ގޭޓް ވަލްވްސް، ބަޓަރފްލައި ވަލްވްސް، ޗެކް ވަލްވްސް އަދި ބޯލް ވަލްވްސް އަކީ މިއަދު އެކި ހޮޅި ނިޒާމުތަކުގައި ކޮންމެހެން ބޭނުންތެރި ކޮންޓްރޯލް ކޮމްޕޯނެންޓްތަކެކެވެ. ކޮންމެ ވަލްވެއް ވެސް ފެންނަ ފެނުމާއި ސްޓްރަކްޗަރ އަދި ފަންކްޝަނަލް ޔޫސް ވެސް ތަފާތެވެ. ނަމަވެސް ގްލޯބް ވަލްވް އާއި ގޭޓް ވަލްވް އާއި ފެންނަ ފެނުމުގައި ކޮންމެވެސް ވަރެއްގެ އެއްގޮތް ކަންތައްތަކެއް ހުރުމުން، ހަމަ އެއާއެކު ހޮޅިދަނޑިގައި ޓްރަންކޭޝަންގެ ވަޒީފާ ވެސް ހުރުމުން، އެ ދެ އެއްޗެއް އޮޅުންފިލުވަން ވަލްވް އާއި މާ ބޮޑަށް ކޮންޓެކްޓް ނުވާ ގިނަ ރައްޓެހިން ތިބޭނެ އެވެ. ހަގީގަތުގައި ގާތުން ބަލާލިޔަސް ގްލޯބް ވަލްވް އާއި ގޭޓް ވަލްވް އާއި ދެމެދު އޮންނަ ތަފާތު އަދިވެސް ފުދޭވަރަކަށް ބޮޑެވެ.
- ބިނާ
އިންސްޓޯލް ކުރުމުގެ ޖާގަ މަދު ހާލަތެއްގައި، ތިރީގައިވާ ކަންތައްތައް ހޮވުމަށް ސަމާލުކަން ދޭންޖެހެއެވެ.
މީޑިއަމް ޕްރެޝަރަށް ބަރޯސާވެގެން ގޭޓް ވަލްވް ސީލިންގ ސަރފޭސް އާއި އެކު ބާރަށް ބަންދުކުރެވިދާނެ ކަމަށާއި، މިއީ އެއްވެސް ލީކުވުމެއް ނެތްކަމުގެ އަސަރު ހާސިލް ކުރެވޭނެ ގޮތަކަށެވެ. ހުޅުވުމާއި ބަންދުކުރާއިރު ވަލްވް ސްޕޫލް އާއި ވަލްވް ސީޓް ސީލިންގ ސަރފޭސް އަބަދުވެސް ގުޅިފައި ހުންނައިރު އެކަކު އަނެކަކާ އުނގުޅާތީ ސީލިންގ ސަރފޭސް ފަސޭހައިން ލައިގެން ހުންނައިރު، ގޭޓް ވޯލްވް ބަންދުވާން ކައިރިވުމުން ހޮޅީގެ ކުރިމަތިންނާއި ފަހަތުން ޕްރެޝަރ ތަފާތު ވަރަށް ބޮޑުވެ، ސީލިންގ ސަރފޭސް ވޭރ ސީރިއަސް ވެއެވެ.
ގޭޓް ވަލްވްގެ ސްޓްރަކްޗަރ ގްލޯބް ވަލްވްއަށްވުރެ ކޮމްޕްލެކްސް ވާނެ، ފެންނަ ފެނުމުގައި، ހަމަ ކެލިބަރުގެ ހާލަތުގައި، ގޭޓް ވަލްވް ގްލޯބް ވަލްވްއަށްވުރެ މަތީގައި، އަދި ގްލޯބް ވަލްވް ގޭޓް ވަލްވްއަށްވުރެ ދިގުވާނެއެވެ. މީގެ އިތުރުން ގޭޓް ވަލްވް ބެހިފައިވަނީ ބްރައިޓް ރޮޑާއި ޑާކް ރޮޑަށެވެ. ގްލޯބް ވޯލްވް އެއް ނޫނެވެ.
- މަސައްކަތް
ގްލޯބް ވަލްވް ހުޅުވައި ބަންދުކުރާއިރު، އެއީ އުފުލިގެންދާ ސްޓެމް ވައްތަރެއް، އެއީ އަތް ފުރޮޅުލީ އުޅަނދު އެނބުރޭ އެއްޗެއް ކަމަށާއި، އަތް ފުރޮޅުލީ އުޅަނދު ވަލްވް ސްޓެމް އާއި އެކު އެނބުރުމާއި އުފުލުމުގެ ހަރަކާތްތައް ކުރާނެ ކަމަށެވެ. ގޭޓް ވޯލްވް އަކީ އަތް ފުރޮޅުލީ އުޅަނދު އެނބުރުވުމަށްޓަކައި، ދަނޑިގަނޑު އުފުލުމުގެ ހަރަކާތެއް ކުރާ ގޮތަށް، އަދި ޚުދު އަތް ފުރޮޅުލީ އުޅަނދުގެ މަޤާމަށް ބަދަލެއް ނާންނަ ގޮތަށެވެ.
ފްލޯ ރޭޓް ތަފާތުވާއިރު، ގޭޓް ވަލްވްސް ފުރިހަމަ ނުވަތަ ފުރިހަމައަށް ބަންދުކުރަން ޖެހޭއިރު، ގްލޯބް ވަލްވްސް އެކަން ނުކުރެއެވެ. ގްލޯބް ވަލްވްގައި ވަކި އިންލެޓް އަދި އައުޓްލެޓް ޑިރެކްޝަނެއް ހުންނައިރު، ގޭޓް ވޯލްވްގައި އިމްޕޯޓް އަދި އެކްސްޕޯޓް ޑިރެކްޝަން ޝަރުތުތަކެއް ނެތެވެ.
މީގެ އިތުރުން ގޭޓް ވަލްވް ފުރިހަމައަށް ހުޅުވާފައި ނުވަތަ ފުރިހަމައަށް ބަންދުކޮށްފައި ހުންނަނީ ހަމައެކަނި ދެ ސްޓޭޓެއްގައި، ގޭޓް ހުޅުވުމާއި ބަންދުވާ ސްޓްރޯކް ވަރަށް ބޮޑު، ހުޅުވުމާއި ބަންދުވާ ވަގުތު ދިގުވުމެވެ. ގްލޯބް ވަލްވްގެ ވެލްވް ޕްލޭޓް މޫވްމަންޓް ސްޓްރޯކް ވަރަށް ކުޑައިރު، ފްލޯ އެޖެސްޓްމަންޓަށް ގްލޯބް ވޯލްވްގެ ވަލްވް ޕްލޭޓް ހަރަކާތްތެރިވާ ވަކި ތަނެއްގައި ހުއްޓިދާނެއެވެ. ގޭޓް ވޯލްވް ބޭނުންކުރެވޭނީ ހަމައެކަނި ޓްރަންކޭޝަން އަށް ކަމަށާއި އެހެން އެއްވެސް ވަޒީފާއެއް ނެތް ކަމަށް ވެސް ވިދާޅުވި އެވެ.
- ހުށަހެޅުން
ގްލޯބް ވޯލްވް ބޭނުންކުރެވޭނީ ޓްރަންކޭޝަން އަދި ފްލޯ ރެގިއުލޭޝަން އަށް ކަމަށް ވެސް ވިދާޅުވި އެވެ. ގްލޯބް ވަލްވްގެ ފްލޫޑް ރެސިސްޓެންސް ނިސްބަތުން ބޮޑުވެ، ހުޅުވުމާއި ބަންދުކުރުމަކީ މާ ބުރަ ކަމެއް ނަމަވެސް ވަލްވް ޕްލޭޓް ސީލިންގ ސަރަހައްދުން ކުރު ކަމުން ހުޅުވުމާއި ބަންދުވުމުގެ ސްޓްރޯކް ކުރުވެއެވެ.
ގޭޓް ވަލްވް ފުރިހަމައަށް ހުޅުވާފައި ފުރިހަމައަށް ބަންދުކުރެވޭތީ، ފުރިހަމައަށް ހުޅުވާލުމުން ވެލްވް ބޮޑީ ޗެނަލްގައި މީޑިއަމް ފްލޯގެ ރެޒިސްޓެންސް ގާތްގަނޑަކަށް 0 އަށް އަރާތީ، ގޭޓް ވަލްވް ހުޅުވުމާއި ބަންދުވުމަކީ ވަރަށް ލޭބަރ ސޭވިންގ ކަމެއް ނަމަވެސް ގޭޓް ޕްލޭޓް ސީލިންގ ސަރަހައްދާއި ދުރުވެ، ހުޅުވުމާއި ބަންދުކުރާ ވަގުތު ދިގުވެއެވެ.
- އިންސްޓޯލް ކުރުމާއި ފްލޯ ޑިރެކްޝަން
ދެ ދިމާލަށް ވެސް ގޭޓް ވަލްވް ދަތުރުކުރާ އަސަރަކީ އެއްގޮތެއް ކަމަށާއި، އިންސްޓޯލްމަންޓްގެ އިންލެޓް އަދި އައުޓްލެޓް ދިމާލަށް އެއްވެސް ޝަރުތެއް ނެތް ކަމަށާއި، މީޑިއަމް ދެ ދިމާލަށް ވެސް ދަތުރުކުރެވޭނެ ކަމަށް ވެސް ވިދާޅުވި އެވެ. ގްލޯބް ވަލްވް އިންސްޓޯލް ކުރަން ޖެހޭނީ ވަލްވް ބޮޑީ އެރޯ އައިޑެންޓިފިކޭޝަންގެ މިސްރާބާ އެއްގޮތަށް ކަމަށާއި، ގްލޯބް ވޯލްވް އިމްޕޯޓް އެކްސްޕޯޓް ކުރާ މިސްރާބާ ބެހޭ ގޮތުން ސާފު މާއްދާއެއް އޮންނަ ކަމަށާއި، ޗައިނާގައި ގްލޯބް ވޯލްވް “ތިން އަށް” ދަތުރުކުރާ މިސްރާބު މަތިން ތިރިއަށް އޮންނަ ކަމަށެވެ.
ގްލޯބް ވޯލްވް ލޯ އިން އެންޑް ހައި އައުޓް ވެފައި ހުންނައިރު، ބޭރުން ބަލާއިރު ފޭސް ލެވެލްއެއްގައި ނުވާ ފާހަގަ ކުރެވޭ ހޮޅިތައް ހުރެއެވެ. ގޭޓް ވަލްވް ރަނަރ ހުންނަނީ ހޮރޮޒޮންޓަލް ލައިނެއްގައެވެ. ގޭޓް ވަލްވްގެ ސްޓްރޯކް ގްލޯބް ވަލްވް އަށް ވުރެ ބޮޑެވެ.
ފްލޯ ރެސިސްޓެންސްގެ ނަޒަރަކުން ބަލާއިރު، ގޭޓް ވޯލްވް ފުރިހަމައަށް ހުޅުވާފައި ހުންނައިރު އޭގެ ފްލޯ ރެސިސްޓެންސް ކުޑަވެ، ލޯޑް ސްޓޮޕް ވޯލްވްގެ ފްލޯ ރެސިސްޓެންސް ބޮޑުވެއެވެ. އާދައިގެ ގޭޓް ވޯލްވްގެ ފްލޯ ރެސިސްޓެންސް ކޯއެފިޝަން ގާތްގަނޑަކަށް 0.08~0.12 އަށް ހުންނައިރު، ހުޅުވުމާއި ބަންދުވުމުގެ ބާރު ކުޑަވެ، މީޑިއަމް ދެ ދިމާލަކަށް ދަތުރުކުރެވޭނެއެވެ. އާދައިގެ ޝަޓް އޮފް ވަލްވްތަކުގެ ފްލޯ ރެސިސްޓެންސް އަކީ ގޭޓް ވަލްވްތަކުގެ 3-5 ގުނަ އެވެ. ހުޅުވައި ބަންދުކުރާއިރު، ސީލް ހާސިލް ކުރުމަށްޓަކައި ބަންދުކުރުމަށް މަޖުބޫރު ކުރަން ޖެހޭއިރު، ގްލޯބް ވަލްވްގެ ވަލްވް ސްޕޫލް ސީލިންގ ސަރަހައްދާއި ކޮންޓެކްޓް ވާނީ ހަމައެކަނި މުޅިން ބަންދުކޮށްފައި ހުންނައިރު، އެހެންކަމުން ސީލިންގ ސަރަހައްދުގެ ވޭއާ ވަރަށް ކުޑައެވެ.
ގްލޯބް ވަލްވް އިންސްޓޯލް ކުރުމުގެ ދެ ގޮތެއް ހުރެއެވެ، އެއްގޮތަކީ ވެލްވް ސްޕޫލްގެ ތިރިން މީޑިއަމް ވަދެވޭ ކަމާއި، ފައިދާއަކީ ވަލްވް ބަންދުކޮށްފައި ހުންނައިރު ޕެކިންގ އަށް ޕްރެޝަރު ނުވުމާއި، ޕެކިންގ ގެ ސާވިސް ލައިފް އިތުރުވުމާއި، ޕެކިންގ ބަދަލުކުރުމުގެ މަސައްކަތް ވަލްވް ކުރިމަތީގައި ހުންނަ ހޮޅިދަނޑިއަށް ޕްރެޝަރުގައި ކުރިއަށް ގެންދެވޭނެ ކަމެވެ؛ ގެއްލުމަކީ ވަލްވްގެ ޑްރައިވިންގ ޓޯކް ބޮޑުވުމާއި، އެއީ މަތީ ފްލޯގެ ގާތްގަނޑަކަށް 1 ގުނަ ބޮޑުވުމާއި، ވަލްވް ސްޓެމްގެ އެކްސިއަލް ފޯސް ބޮޑުވުމާއި، ވަލްވް ސްޓެމް ފަސޭހައިން ބެންޑް ވުމެވެ.
އެހެންކަމުން މި ގޮތަކީ އާންމުކޮށް ހަމައެކަނި ކުދި ދިގުމިނުގެ ގްލޯބް ވަލްވްސް (DN50 ނުވަތަ އެއަށްވުރެ ކުޑަ) އަށް އެކަށީގެންވާ ގޮތެއް ކަމަށާއި، DN200 އަށްވުރެ މަތީގައިވާ ގްލޯބް ވަލްވްސް ހޮވަނީ މަތިން މީޑިއާ ވަންނަ މަގަށް ކަމަށް ވެސް ވިދާޅުވި އެވެ. (އިލެކްޓްރިކް ޝަޓް އޮފް ވަލްވްސް އާންމުކޮށް ބޭނުންކުރަނީ މަތިން ވަދެވޭ ގޮތަށް މީޑިއަމް އެވެ.) މަތިން މީޑިއާ ވަންނަ ގޮތުގެ ގެއްލުމަކީ ތިރިއަށް ވަންނަ ގޮތާ ސީދާ އިދިކޮޅެވެ.
- ސީލް ކުރުން
ގްލޯބް ވަލްވްގެ ސީލިންގ ސަރަހައްދަކީ ވަލްވް ކޯރުގެ ކުޑަ ޓްރެޕެޒޮއިޑަލް ފަރާތެއް (ވަކިން ޚާއްޞަކޮށް ވަލްވް ކޯރުގެ ބައްޓަމަށް ބަލާށެވެ)، ވަލްވް ކޯރ ވެއްޓިއްޖެނަމަ، އެއީ ވަލްވް ބަންދުވުމާ އެއްވަރުގެ އެއްޗެކެވެ ގްލޯބް ވަލްވް، އަދި ވަލްވް ކޯރ ގްލޯބް ވަލްވް ފަދައިން ވެއްޓިގެން ނުދާނެއެވެ.
ޕޯސްޓް ކުރާ ވަގުތު: އޭޕްރީލް-01-2022
